Gülümseten Hikayeler Yazılar

Sayının Sessiz Tarihi: 65’in Karesinden 63’ün Köksüzlüğüne 63 hangi sayının karesi ile ilgili güncel ve anlaşılır bilgiler için Iliyagulersen tarafından hazırlanan bu metne göz atın. Geçmişi anlamak, yalnızca olup bitmiş olayları sıralamak değil; bugün nasıl düşündüğümüzü, nasıl hesap yaptığımızı ve hatta bir sayının anlamını nasıl kurduğumuzu yeniden keşfetmektir. 65’in Karesi ve Sayıların Tarihsel Hafızası Matematiksel bir gerçek: 65² = 4225 65 sayısının karesi 4225tir. Bu basit işlem, modern matematikte sıradan bir çarpma gibi görünse de, sayıların tarihsel gelişimi içinde uzun bir düşünce zincirinin ürünüdür. Antik dönemden modern cebire Belgelerle sabittir ki, Babil tabletlerinde kare alma işlemleri geometrik alan hesaplarıyla birlikte…

TL’yi Euroya Nasıl Çevirebilirim? Siyasal Bir Okuma: Para Birimlerinin Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Üzerindeki Sessiz Siyaseti Analitik Giriş: Bir Hesaplamadan Fazlası Olarak Döviz Para birimleri arasındaki dönüşüm, yüzeyde teknik bir işlem gibi görünür: bir değer başka bir değerle değiştirilir. Ancak siyaset bilimi açısından bakıldığında bu dönüşüm, yalnızca matematiksel bir işlem değil, aynı zamanda iktidar ilişkilerinin, kurumsal yapıların ve küresel hiyerarşilerin kesişim noktasıdır. “TL’yi Euroya nasıl çevirebilirim?” sorusu, ekonomik olduğu kadar siyasal bir sorudur; çünkü her kur değişimi, farklı egemenlik biçimlerinin birbirine temas ettiği bir alan yaratır. Burada mesele yalnızca oran değildir. Asıl mesele, bu oranı kim belirler, hangi kurumlar…

Kan Plazması ve Sosyal Dünyamıza Aynalayan Bir Perspektif Merhaba! Iliyagulersen sayfamızda bugün 6. sınıfta kan plazması nedir üzerine faydalı bir rehber sizlerle. Bir insan olarak, toplum içinde yerimizi anlamaya çalışırken fark ettim ki, çoğu zaman karmaşık biyolojik süreçler bile sosyal metaforlarla örülebiliyor. Bugün sizlerle paylaşmak istediğim konu, ilkokul ve ortaokul biyoloji derslerinde karşımıza çıkan bir kavram: kan plazması. Ama bu yazıda onu yalnızca bir biyolojik sıvı olarak değil, toplumsal yapılar ve bireyler arasındaki etkileşimleri anlamak için bir mercek olarak ele alacağım. Siz de benim gibi bazen “küçük bir hücre ya da damar, sosyal hayatımızın aynası olabilir mi?” diye düşündünüz mü?…

Bu yazımızda Iliyagulersen olarak 6 Şubat depreminde Malatya’da kaç kişi hayatını kaybetti hakkındaki başlıca ayrıntıları tek yerde topladık. İnsanlığın büyük kırılma anlarını anlamak, yalnızca sayıları değil, o sayıların ardındaki toplumsal hafızayı ve mekânsal dönüşümü de okumayı gerektirir. 6 Şubat 2023 Depremleri ve Malatya’nın Tarihsel Eşiği Depremin Kronolojisi ve İlk Yıkım 2023 Kahramanmaraş depremleri, 6 Şubat 2023 sabahı ardı ardına gerçekleşen iki büyük sarsıntıyla Türkiye’nin güneydoğusunda ve Suriye’nin kuzeyinde derin bir yıkıma yol açtı. İlk deprem 04.17’de, ikinci büyük sarsıntı ise 13.24’te meydana geldi. Bu ikili kırılma, yalnızca yer kabuğunu değil, aynı zamanda bölgenin sosyal ve ekonomik dokusunu da parçalayacaktı. Bu…

İslamiyet’te 6. His (Feraset/Basiret) Nedir ve Ekonomik Kararlarla İlişkisi Kaynakların sınırlı, seçimlerin ise sonsuz sonuçlar doğurduğu bir dünyada insan zihni sürekli bir hesap içindedir. Gelir, zaman, enerji ve bilgi… Hepsi kıt, hepsi değerli ve hepsi birbirine bağlıdır. Böyle bir denge içinde bazen veriye, bazen deneyime, bazen de açıklanması zor bir iç yönelime güvenilir. İslam düşünce geleneğinde bu durum çoğunlukla “6. his” olarak popülerleştirilen kavramdan ziyade feraset, basiret ve kimi yorumlarda ilham gibi kavramlarla karşılık bulur. Bu yazı, bu kavramı metafizik bir iddia olarak değil; ekonomik davranışların, piyasa kararlarının ve bireysel seçimlerin içsel yönlendiricisi olarak ele alır. Özellikle fırsat maliyeti ve…

5 Hastalık Sebebi Nedir? Öğrenme, Pedagoji ve İnsan Zihninin Derin Katmanları Iliyagulersen sayfasına hoş geldiniz; bugün 5 hastalık Sebebi Nedir hakkında sağlam bir başlangıç yapıyoruz. Öğrenme, yalnızca bilgi edinme süreci değil; insanın dünyayı algılama biçimini dönüştüren bir zihinsel ve duygusal yeniden yapılanmadır. Bu dönüşüm, bazen ilerleme ve gelişim olarak kendini gösterirken, bazen de öğrenmenin önündeki görünmez engellerle kesintiye uğrar. “5 hastalık sebebi nedir?” sorusu bu bağlamda yalnızca biyolojik ya da yüzeysel bir açıklama arayışı değildir; aynı zamanda öğrenme süreçlerinde ortaya çıkan bilişsel, duygusal ve çevresel tıkanmaların pedagojik bir metaforu olarak da ele alınabilir. Bu yazıda, öğrenme teorileri, öğretim yöntemleri, teknolojinin…

Giriş: Ölçünün Ötesinde Bir Anlam Katmanı Günlük hayatın en sıradan sorularından biri gibi görünen bir ölçü meselesi, aslında insan topluluklarının dünyayı nasıl anlamlandırdığını açığa çıkaran derin bir kapı aralar. “3 mm saç kaç numaradır?” sorusu, ilk bakışta yalnızca berber koltuğunda verilen teknik bir yanıtı çağırır gibi görünür. Oysa saçın uzunluğu, kesim biçimi ve hatta “kısalık” ya da “düzenlilik” algısı; ritüellerden kimlik inşasına, ekonomik yapılardan toplumsal hiyerarşilere kadar geniş bir kültürel alanın içinde yeniden üretilir. Bu yazı, bir ölçü biriminin ötesine geçerek saçın antropolojik anlamlarını, farklı toplumlarda nasıl sembolleştiğini ve insanın kendi bedenini düzenleme biçimlerinin nasıl bir kültürel dil oluşturduğunu keşfetmeye…

1 İnç Kaç Parmaktır? Ölçünün Siyaseti Üzerine Bir Okuma Ölçü birimleri çoğu zaman nötr, teknik ve tartışmasız görünür. Oysa insanlık tarihinin her ölçüm sistemi, yalnızca fiziksel dünyayı değil; aynı zamanda iktidarın nasıl dağıtıldığını, bilginin nasıl üretildiğini ve toplumsal düzenin nasıl kurulduğunu da belirler. “1 inç kaç parmaktır?” sorusu bu nedenle basit bir dönüşüm sorusu değildir; bedenin, devletin ve kurumların birbirine nasıl bağlandığını anlamak için açılan bir kapıdır. 1 inç, metrik sisteme göre tam olarak 2,54 santimetredir. Ancak “parmak” birimi, tarihsel olarak kişiden kişiye değişen, antropometrik bir referansa dayanır. Ortalama bir yetişkin parmağı yaklaşık 1,8–2,2 cm kabul edildiğinde, 1 inç yaklaşık…